Click fraud kan inderdaad illegaal zijn, hoewel er in geen enkel land een wet bestaat met die naam. Aanklagers baseren zich op algemene fraudewetgeving wanneer iemand opzettelijk op advertenties klikt om geld te verdienen of een adverteerder te laten betalen: ‘wire fraud’ in de Verenigde Staten en de Fraud Act 2006 in het Verenigd Koninkrijk. Het is een andere situatie als een concurrent af en toe op je advertenties klikt. Dergelijk gedrag is over het algemeen een civiel geschil dat moeilijk te bewijzen is en zelden de moeite waard is om voor de rechter uit te vechten.
Hier leggen we uit hoe click fraud wettelijk wordt behandeld in de VS, het VK en Nederland, hoe dat geldt voor klikken van een concurrent, en welke mogelijkheden er zijn naast een rechtszaak. Dit is algemene informatie en geen juridisch advies. Neem contact op met een advocaat in je eigen land als je overweegt een claim in te dienen.
Hoe elk land click fraud wettelijk aanpakt
Land | Strafrechtelijke optie | Civielrechtelijke optie | Voorbeeldzaak |
|---|---|---|---|
Verenigde Staten | Bij georganiseerde praktijken kan het gaan om telegraaffraude en witwassen; in andere gevallen kan de Computer Fraud and Abuse Act van toepassing zijn en kan er sprake zijn van afpersing | Vorderingen tegen netwerken of uitgevers wegens contractbreuk, misleiding en ongerechtvaardigde verrijking | Nadat hij de Methbot-botoperatie had geleid, werd Aleksandr Zhukov veroordeeld voor telegraaffraude en witwassen, waarna hij in 2021 tot 10 jaar gevangenisstraf werd veroordeeld |
Verenigd Koninkrijk | Volgens artikel 2 van de Fraud Act 2006 kun je bij fraude door valse voorstelling van zaken tot 10 jaar celstraf krijgen als je voor de rechter wordt gedaagd | Je kunt schadevergoeding eisen van degene die de schade heeft veroorzaakt | Voor zover wij weten, is er in het Verenigd Koninkrijk geen veroordeling bekend voor het klikken op advertenties van een concurrent |
Nederland | Er is geen specifiek strafbaar feit; fraude kan wel het kader vormen voor een georganiseerde zwendel (oplichting, artikel 326 van het Wetboek van Strafrecht) | Op grond van onrechtmatige daad (artikel 6:162 van het Burgerlijk Wetboek) moet iemand die een onrechtmatige daad tegen een ander begaat, de veroorzaakte schade vergoeden | Voor zover wij weten, is er geen Nederlandse zaak over het klikken op advertenties van concurrenten gepubliceerd |
Ongeacht waar een zaak wordt behandeld, zijn er twee factoren die de uitkomst bepalen: opzet en meetbare schade. Geen van beide is aanwezig bij een per ongeluk geplaatste klik of een bezoekje om de prijzen van een concurrent te checken. Beide zijn wel aanwezig wanneer een script honderd keer per dag op hetzelfde dure zoekwoord klikt.
Waarom bots en herhaaldelijke klikkers onder de Britse Fraud Act vallen
Iedereen die op oneerlijke wijze een valse voorstelling van zaken geeft met de bedoeling winst te maken of iemand anders schade te berokkenen, valt onder artikel 2 van de Fraud Act. Volgens deze wet kan een valse voorstelling van zaken ook gelden als deze aan een machine wordt gegeven: het kan als gedaan worden beschouwd als het wordt ingediend „aan een systeem of apparaat dat is ontworpen om communicatie te ontvangen, door te geven of erop te reageren (met of zonder menselijke tussenkomst)”. Elke betaalde klik geeft aan het advertentiesysteem door dat iemand geïnteresseerd is in de advertentie. De bewoording is van toepassing wanneer de klikker weet dat dit niet waar is en de bedoeling heeft dat de adverteerder betaalt. Een rechtbank kan in een individueel geval tot een andere conclusie komen.
Waarom grote oplichtingspraktijken het grootste deel van de Amerikaanse zaken uitmaken
Amerikaanse aanklagers hebben zich gericht op exploitanten die miljoenen verdienden, in plaats van op een concurrerende loodgieter. Het duidelijkste voorbeeld is de Methbot-zaak. Volgens het ministerie van Justitie hebben Zhukov en zijn medeplichtigen meer dan 7 miljoen dollar gestolen van Amerikaanse adverteerders, uitgevers en platforms. In de bekendste civiele zaak waren de rollen omgedraaid. Adverteerders klaagden Google aan voor kosten in verband met ongeldige klikken, terwijl Google in 2006 een schikking van 90 miljoen dollar trof met Lane’s Gifts and Collectibles. Lees meer over rechtszaken rond click fraud.
Mag een concurrent legaal op je advertenties klikken?
Het antwoord hangt af van de reden en de frequentie. Eén keer klikken om je aanbod te bekijken is normaal klantgedrag, zelfs voor een concurrent, en er is geen wet die dit verbiedt. Als die concurrent echter elke ochtend klikt om je dagbudget op te maken, is het de bedoeling om je schade te berokkenen. In het Verenigd Koninkrijk zou dit kunnen neerkomen op fraude door valse voorstelling van zaken. In Nederland zou het waarschijnlijk leiden tot een civiele vordering wegens onrechtmatige daad.
Het lastige is niet dat je gelijk hebt, maar dat je het moet bewijzen. Je moet aantonen dat de concurrent de klikken heeft uitgevoerd, dit opzettelijk heeft gedaan en je een bepaald bedrag heeft gekost. Omdat een IP-adres een netwerk identificeert in plaats van een individu, en omdat kantoren en mobiele netwerken gedeelde adressen gebruiken, is dat bewijs moeilijk te leveren. De juridische kosten moeten dan worden afgewogen tegen de klikkosten, die ze meestal overschrijden. Voor de meeste adverteerders is het stoppen van de klikken en het terugvorderen van het geld bij Google praktischer dan een rechtszaak aanspannen.
Lees voor gedetailleerde instructies de handleiding om te voorkomen dat concurrenten op je Google Ads klikken.
Hoe wordt er omgegaan met bots en klikboerderijen?
In elk land dat hier aan bod komt, is georganiseerde click fraud via bots, botnets of klikboerderijen fraude. De Methbot-zaak laat zien dat je daarvoor de gevangenis in kunt gaan. De daders werken echter meestal vanuit het buitenland en richten zich tegelijkertijd op duizenden adverteerders. Een individuele adverteerder kan zo’n zaak niet aanhangig maken. Je kunt in plaats daarvan voorkomen dat dat verkeer je account binnenkomt en credits vragen voor het verkeer dat toch is doorgelaten.
Wat je moet doen als je click fraud vermoedt
Leg vast wat je ziet
Noteer de relevante data, campagnes, zoekwoorden en IP-adressen, en exporteer vervolgens de klikgegevens. Wat je daarna ook besluit te doen, het eerste wat een platform, advocaat of de politie van je zal vragen, is een gedateerd verslag.
Vraag een onderzoek aan bij Google
Google filtert sommige ongeldige klikken automatisch eruit en brengt daar geen kosten voor in rekening. Ze verschijnen in de kolom ‘Ongeldige klikken’. Als er toch klikken zijn gemist, kun je een onderzoek aanvragen naar de activiteiten van de afgelopen 60 dagen. Bevestigd ongeldig verkeer wordt als tegoed op je factuur teruggestort.
Blokkeer de bron
Binnen Google Ads kun je tot wel 500 IP-adressen per campagne uitsluiten. Een bekend adres kan je advertenties dan niet meer zien, ongeacht of de klikken illegaal waren.
Overweeg een brief te sturen in plaats van een rechtszaak aan te spannen
Als je de verantwoordelijke concurrent kunt identificeren en het patroon kunt aantonen, volstaat vaak een brief van een advocaat waarin wordt gevraagd om te stoppen. Dit kost minder dan een rechtszaak. Betrek de politie alleen bij georganiseerde praktijken en afpersing, bijvoorbeeld als iemand dreigt op je advertenties te klikken tenzij je betaalt.
Gebruik een tool om de gegevens bij te houden
Tools tegen click fraud, zoals ClickPatrol, geven elke klik een score, sluiten de bronnen van ongeldige klikken uit je advertentieaccount uit en bewaren gegevens op klikniveau die Google niet verstrekt. De gegevens kunnen helpen bij een geschil, terwijl de uitsluitingen ervoor zorgen dat zo’n geschil zelden nodig is. Bekijk hoe dit van toepassing is op klikken door concurrenten in de gids over concurrenten die op je advertenties klikken.
Bronmateriaal
- Gelezen op 19 november 2026: Britse Fraud Act 2006, fraude door valse voorstelling van zaken in artikel 2, en straffen in artikel 1.
- Vanaf 2021: Openbaar Ministerie van de VS, Eastern District of New York: Russische cybercrimineel veroordeeld tot 10 jaar gevangenisstraf voor fraude met digitale advertenties.
- Gelezen op 19 november 2026: Nederlands Burgerlijk Wetboek, artikel 6:162, in combinatie met het Nederlands Wetboek van Strafrecht, artikel 326.
- Gelezen op 19 november 2026: Google Ads Help, informatie over ongeldig verkeer en instructies voor het uitsluiten van IP-adressen.
